Dział – Węgiel i jego związki z wodorem

Znać wzory ogólne i umieć z nich korzystać dla:

alkanów CnH2n+2 , alkenów CnH2n , alkinów CnH2n-2 .

Umieć zapisać wzory sumaryczne, strukturalne, półstrukturalne, modele cząsteczek i podać nazwy systematyczne dla:

Alkanów (pierwsze dziesięć wzorów- od metanu do dekanu)

Alkenów (pierwsze dziewięć wzorów od etenu do dekenu)

Alkinów (pierwsze dziewięć wzorów od etinu (yn) do dekinu (yn))

Umieć podać wzory dla: alkanów, alkenów i alkinów powyżej 10 atomów węgla w cząsteczce (bez nazwy).

Umieć odróżniać wzory i nazwy alkanów od alkenów i alkinów. Np. C3 H6 to propen, C2H2 to etyn (etin), C6H14 to heksan.

Pamiętać, że atom węgiel C (IV) tworzy cztery wiązania w każdym związku organicznym, a atom wodoru H(I) jedno wiązanie.

Znać pojęcia:  Związki nasycone, szereg homologiczny, alkany, alkeny, alkiny, spalanie całkowite i niecałkowite, benzyna, węglowodory nienasycone, wiązanie wielokrotne, polimer, monomer, polimeryzacja, katalizator, reakcja addycji (przyłączania).

Umieć zapisać reakcje: spalania (całkowitego i niecałkowitego – 2 rodzaje), addycji (H2, Cl2, Br2, I2, F2, lub HCl, HBr, HI, HF do alkenu / alkinu).

Umieć podać właściwości dla:   Metanu, etanu, benzyny, etenu (etylenu), etinu (etynu,  acetylenu).

Wiedzieć, że benzynę można uzyskać jako jeden z produktów destylacji ropy naftowej.

Umieć podać zastosowanie dla:  Metanu, benzyny, etylenu, acetylenu, polietylenu.

Przypomnienie:

Umieć obliczać masy różnych cząsteczek np. penten o wzorze (należy wzór znać ) -C5H10        masy: C=12u, H=1u    –  są podane w teście lub trzeba  odczytać z układu okresowego

C5H10= 5∙ 12u + 10∙ 1u= 60u+10u= 70u  (itp. przykłady)

Umieć obliczać stosunek wagowy (masowy) pierwiastków w danym związku chemicznym.

Np. oblicz stosunek wagowy ( C : H )w etanie, znając masy lub z układu okresowego: C=12u, H=1u

Wzór etanu(należy znać)  C2H6

2∙12u :6∙1u

24 : 6 /:2

12 : 3 /:3

4 : 1

Odp. Stosunek wagowy pierwiastków C : H w etanie o wzorze C2H6 wynosi     4 : 1